Πέμπτη, 12 Απριλίου 2012 18:42

Η «μαύρη Παρασκευή» της Κρυοπηγής

Κρυοπηγή! Μια μικρή «γωνιά» στο Νομό Πρέβεζας, που είπε όμως ένα τόσο μεγάλο «ΟΧΙ» στη γερμανική... μπότα, που θέλησε να συνθλίψει κάθε έννοια περηφάνιας, αξιοπρέπειας, αντίστασης του ελληνικού λαού. Και το «πλήρωσε». Με 23 ανθρώπινες ψυχές, που δεν πρόλαβαν να χαρούν την λευτεριά της πατρίδος!

Το θλιβερό «μαντάτο» έφτασε τη νύχτα της 14ης Απριλίου του 1944 προς τη 15η. Γύρω στις 3.00 π.μ. Μεγάλη Παρασκευή. Η... μαύρη Παρασκευή της Κρυοπηγής. Ο ήχος της καμπάνας ήταν πένθιμος. Δεν ήταν όμως για το θάνατο του Χριστού. Ο... Χριστός ξανασταυρώθηκε για την Κρυοπηγή 23 φορές. Όσοι ήταν και εκείνοι που... έπεσαν.

Τα παιδιά ξύπνησαν τρομαγμένα. Είδαν γυναίκες, μανάδες, αδερφές, γιαγιάδες να κλαίνε τους συζύγους, τους γιους, τα αδέρφια, τα εγγόνια τους. Άκουσαν μοιρολόγια, θρήνους, κλάματα γοερά και είδαν γυναίκες να χτυπούν τα κεφάλια τους με δύναμη στον τοίχο.

Όλα ξεκίνησαν κάποια κρύα ημέρα του Μάρτη. Το χωριό αναστατώθηκε, καθώς δύο λόχοι Γερμανών το «έζωσαν» από δύο πλευρές. Ο ένας λόχος ήρθε από το Λούρο και ο άλλος από την Πρέβεζα. Οι κάτοικοι «πάγωσαν». Μαζί τους, σύμφωνα με μαρτυρίες κατοίκων, ήταν και Έλληνες συνεργάτες τους, που τους γνώρισαν από τη διαφορετικότητα στη στολή, αλλά δε φανερώθηκαν.

100 2234

Οι Γερμανοί και οι συνεργάτες τους εγκαταστάθηκαν στο χωριό και έστησαν την επιμελητεία τους, μαζί με ασύρματο. Οι κάτοικοι θεώρησαν ότι πρόκειται για επιχείρηση εκφοβισμού και πλιάτσικου. Τους έδωσαν αρνιά, κότες, γάλα, αλεύρι... Οι κατακτητές όμως «διψούσαν» για κάτι άλλο.

Δε μπορούσαν να... χωνέψουν με τίποτα πως οι αντάρτες του ΕΛΑΣ μπαινόβγαιναν στο χωριό με το κεφάλι ψηλά, πραγματοποιούσαν εκδηλώσεις στην Κρυοπηγή, τραγουδώντας τον εθνικό ύμνο, εμψυχώνοντας τους κατοίκους. Ένα μεγάλο τραπέζι του ΕΑΜ στο σχολείο της Κρυοπηγής, όπου μύρισε ο αέρας της λευτεριάς, εξόργισε τους Γερμανούς και τους συνεργάτες τους που κατέγραψαν στα κατάστιχά τους με κόκκινη μπογιά τη φράση «μικρή... Μόσχα», αναφερόμενοι στην Κρυοπηγή. Και δεν άργησαν να «χτυπήσουν». Αν έβρισκαν μάλιστα πυρομαχικά ή αντάρτες του ΕΛΑΣ στο χωριό θα το ισοπέδωναν από άκρη σε άκρη. Έκαψαν μόνο δύο σπίτια.

Ήθελαν να κάμψουν το φρόνημα του λαού και των ανταρτών, που σήκωσαν κεφάλι μπροστά στο χιτλερικό στρατό. Συγκέντρωσαν 30 άντρες κατοίκους και κατηφόρισαν προς τον κεντρικό δρόμο. Η αρχή του δράματος μόλις είχε εκτυλιχθεί μπροστά στα μάτια όλων. Στον κεντρικό δρόμο οι Γερμανοί έδιωξαν δύο μικρά παιδιά τότε, επειδή ήταν ξυπόλυτα και κρύωναν. Τον Χριστόφορο και τον Χαράλαμπο Ζήκα. Είχαν έστω ελάχιστη... τσίπα ανθρωπιάς. Αν μπορούμε να μιλάμε για ανθρωπιά σε έναν στρατό 100% φασιστικό.

Οι 28 Κρυοπηγιώτες οδηγήθηκαν στην παλιά Συναγωγή της Πρέβεζας, όπου κρατήθηκαν για 10-15 ημέρες περίπου και στη συνέχεια μεταφέρθηκαν στην έδρα της Κομαντατούρ στη Δυτική Ελλάδα, στο Αγρίνιο.

Στη θέση Αγία Τριάδα στις 14 Απριλίου 1944, το πρωί, τα πολύβόλα των Γερμανοτσολιάδων κροτάλισαν. Χάθηκαν 23 ψυχές, ενώ μόλις 5 διέφυγαν της εκτελέσεως. Έπεσαν μαζί με άλλους 120 Έλληνες, τους οποίους εκτέλεσαν την ίδια ημέρα. Ταξίδεψαν μια για πάντα, έχοντας λεύτερη ψυχή, ενάντια σε έναν στρατό και τους ντόπιους συνεργάτες του, που δεν κατάφεραν με τις θηριωδίες τους να εξοντώσουν έναν ολόκληρο λαό και να τον κάνουν να σκύψει το κεφάλι.

Αύριο, Μεγάλη Παρασκευή, 68 χρόνια μετά θα πραγματοποιηθεί το καθιερωμένο μνημόσηνο στην Κρυοπηγή. Τα οστά αρκετών από τους εκτελεσθέντες μεταφέρθηκαν το 1981 στην Κρυοπηγή από το Αγρίνιο. Θαρρεί κανείς πως ακούει ακόμη και σήμερα τις φωνές αυτών των ανθρώπων, στα δρομάκια της Κρυοπηγής. Θαρρεί κανείς πως τους ακούει να τραγουδούν πατριωτικά τραγούδια, να φωνάζουν: «Μη λυγάτε...», να εμψυχώνουν τους πιο αδύναμους, να γελούν, να τραγουδούν. Οφείλουμε να θυμόμαστε τη θυσία τους και να διαμορφώνουμε ιστορική μνήμη.

 

Τα ονόματα των 23:

  1. Ζήκας Βασίλειος

  2. Ζήκας Κωνσταντίνος

  3. Ζήκας Μιχαήλ

  4. Κουρούπης Αντώνιος

  5. Κίτσος Χρήστος

  6. Μπαρτζώκας Σταύρος

  7. Ντελής Αλέξιος

  8. Ντελής Ιωάννης

  9. Ντελής Χρήστος

  10. Πάνης Ευάγγελος

  11. Πάνης Γεώργιος

  12. Παππάς Διονύσιος

  13. Παππάς Ιωάννης

  14. Πέππας Χαράλαμπος

  15. Σοπικιότης Βασίλειος

  16. Σοπικιότης Χαράλαμπος

  17. Σοπικιότης Νικηφόρος

  18. Τζίμας Σπυρίδων

  19. Τζίμας Γεώργιος

  20. Τσούτσης Δημήτριος

  21. Τσούτσης Μιλτιάδης

  22. Τσούτσης Μιχαήλ

  23. Τσούτσης Χαράλαμπος

 

Οι 5 που διέφυγαν:

  1. Ντελής Θωμάς

  2. Τσούτσης Μιχαήλ

  3. Ζήκας Φίλιππας

  4. Ζήκας Παντελής

  5. Σοπικιότης Ευάγγελος

 S1000003

 

 

  1. ΡΟΗ-ΕΙΔΗΣΕΩΝ
  2. ΔΗΜΟΦΙΛΕΣΤΕΡΑ

title1 -- Διαβάστε επίσης... --

Πολιτική

26 Ιουλίου 2024
Στο χώρο της Κυανής Ακτής καταστράφηκε-εξαφανίστηκε πανό που καλούσε στο φεστιβάλ των ΑΝΑΙΡΕΣΕΩΝ που διοργανώνει η νεολαία Κομμουνιστική Απελευθέρωση και η οργάνωση του ΝΑΡ Πρέβεζας. Η περιοχή αυτή
26 Ιουλίου 2024
Καθόλα δεκτή κρίθηκε η προσφυγή των Καλαντζή - Παπαβασιλείου από το Γραμματέα Αποκεντρωμένης Διοίκησης Ηπείρου Δυτικής Μακεδονίας κατά της ...
26 Ιουλίου 2024
“Η Δημοτική Αρχή χαϊδεύει τους εργολάβους δίνοντας τους συνεχείς παρατάσεις" αναφέρει σε ανακοίνωση η παράταξη "Βήμα στο Αύριο για το Δήμο Πάργας", ...
25 Ιουλίου 2024
Μία προσπάθεια να “συμμαζέψει” την κατάσταση αναφορικά με τις ελλείψεις υποδομών που παρατηρούνται στο εμπορικό λιμάνι Πρέβεζας, αλλά και να ...
24 Ιουλίου 2024
“Τινάχθηκε στον αέρα” η συνεδρίαση του Δ.Σ. του Δημοτικού Λιμενικού Ταμείου Πρέβεζας το μεσημέρι της Τετάρτης, λόγω μεγάλης έντασης που δημιουργήθηκε ...

Αθλητισμός

25 Ιουλίου 2024
Μετά την ολοκλήρωση της διαδικασίας για την ανάδειξη Νέας Διοίκησης της Ε.Π.Ο. Ο νέος Πρόεδρος κ.Μάκης Γκαγκάτσης ανακοίνωσε τα αξιώματα και τις Επιτροπές της Ομοσπονδίας. Συγκεκριμένα στην
25 Ιουλίου 2024
Την Κυριακή 4/8/2024 ο Ορειβατικός Σύλλογος Πρέβεζας θα πραγματοποιήσει Canyoning στο Πάπιγκο (Μεγάλη Νεφέλη). Το canyoning ή αλλιώς "κατάβαση ...
23 Ιουλίου 2024
Το σκάκι είχε την τιμητική του στην Πρέβεζα στο χρονικό διάστημα 19-21 Ιουλίου, καθώς στο Margarona Royal πραγματοποιήθηκε το Ανοικτό Πρωτάθλημα ...
22 Ιουλίου 2024
Με τους τελικούς αγώνες σε όλες τις κατηγορίες ολοκληρώθηκε το βράδυ της Κυριακής το 13ο Τουρνουά Μπάσκετ 3on3 Πρέβεζας που διεξήχθη στα γήπεδα ...
21 Ιουλίου 2024
Δύο μεγάλες μορφές του ελληνικού μπάσκετ τίμησαν τη δεύτερη ημέρα του 13ου Τουρνουά Μπάσκετ 3on3 Πρέβεζας, δίνοντας ξεχωριστό χρώμα στα παιχνίδια που ...

Πολιτισμός

26 Ιουλίου 2024
Με σύνθημα «Φέρε ένα βιβλίο που αγαπάς. Δώσε ένα μήνυμα μέσω ενός βιβλίου που σε συγκίνησε... Πρόσφερε ένα κομμάτι γνώσης που κατέχεις σε κάποιον άλλο... και αντάλλαξέ το με ένα άλλο», ο Σύλλογος
25 Ιουλίου 2024
Η Κινηματογραφική Λέσχη Πρέβεζας επιμένει θερινά και παρουσιάζει στο δροσερό αύλειο χώρο του Ναυτικού Μουσείου, δίπλα στο νερό. Πέμπτη 25 Ιουλίου ...
26 Ιουλίου 2024
Η Primitive Music ανακοινώνει την εμφάνιση των The Black Heart Procession (San Diego, California - USA), στο Δημοτικό Κηποθέατρο «Γιάννης Ρίτσος» ...
24 Ιουλίου 2024
Καθώς μένει λιγότερος από ένας μήνας για την έναρξη του 1ου Amvrakia Music Festival, ήρθε η ώρα να συστηθούμε και να δώσουμε ορισμένες πληροφορίες ...
24 Ιουλίου 2024
Το Εθνικό Θέατρο σε συνεργασία με το Σωματείο ΔΙΑΖΩΜΑ και με την υποστήριξη του Υπουργείου Πολιτισμού πραγματοποιεί ...

Στήλες

06 Ιουλίου 2012
Αραβικές δυνάμεις υπό τον Λόρενς της Αραβίας και τον βεδουίνο Αούντα Ιμπού Ταγί καταλαμβάνουν το λιμάνι της Άκαμπα από τους Οθωμανούς Τούρκους στις 6 Ιουλίου 1917, κατά τη διάρκεια της αραβικής
26 Ιουνίου 2012
Η ομοσπονδιακή κυβέρνηση της Γιουγκοσλαβίας απορρίπτει τις διακηρύξεις ανεξαρτησίας της Σλοβενίας και της Κροατίας. Αρχίζει ο Πόλεμος των Δέκα ...
21 Ιουνίου 2012
Σκάνδαλο της Κτηματικής Τράπεζας της Ελλάδας ξεσπά στις ΗΠΑ, με συλλήψεις σε διάφορες πόλεις της Αμερικής, για παράνομες καταθέσεις 700 εκατομμυρίων ...
19 Ιουνίου 2012
Οι Έλληνες συντρίβουν τους Βούλγαρους στη μάχη Κιλκίς - Λαχανά, κατά τη διάρκεια του Β' Βαλκανικού Πολέμου, στις 19 Ιουνίου 1913. Η μάχη ξεκίνησε ...
16 Ιουνίου 2012
Παρουσία στενών συγγενών, λίγων φίλων και εκπροσώπων των πολιτικών κομμάτων, χωρίς επικήδειους λόγους, κηδεύτηκε στο νεκροταφείο Παιανίας στις 16 ...