Πρέβεζα: Το λαμπρό ψηφιδωτό της Ηπείρου (του Nίκου Μαστροπαύλου)

Αναδημοσίευση από το ΒΗΜagazino

Το ψηφιδωτό είναι µια άσκηση γοητείας. Ψηφίδα ψηφίδα - ταιριασµένη η µία δίπλα στην άλλη - µε τα φυσικά τους χρώµατα, δηµιουργούνται ορατά όνειρα και χειροπιαστά αισθήµατα. Το ψηφιδωτό είναι ταξίδι και αυτό το µαγευτικό που ήρθε στο φως στο ταφικό µνηµείο στον λόφο Καστά γέµισε τα πανιά µας αγέρα. Αµφίπολη - Νικόπολη, λοιπόν, µε ενδιάµεσους σταθµούς τα άλλα υπέροχα ψηφιδωτά της Μακεδονίας, τα ρωµαϊκά στις γειτονιές της Αφροδίτης στην Πάφο και της Καρχηδόνας στις ακτές της Μεσογείου πάντα. Τι κι αν µεσολαβούν χίλια και βάλε χρόνια. Το ταξίδι ακολουθεί τους κύκλους των καιρών. Η Αµφίπολη σηµατοδοτεί την αρχή ενός καινούργιου κόσµου, του ελληνιστικού, και η Νικόπολη το τέλος του. Με την αυτοκτονία του Αντωνίου και της τελευταίας βασίλισσας των Πτολεµαίων της Αιγύπτου, Κλεοπάτρας, µετά την ήττα τους στη Ναυµαχία  του Ακτίου, ο Οκταβιανός Αύγουστος έχτισε εδώ την πόλη της νίκης του, τη Νικόπολη. Και η πόλη, ανάµεσα σε Ανατολή και Δύση, σταυροδρόµι εµπορικών και ταξιδιωτικών οδών στην όχθη του Αµβρακικού, πρόκοψε και πλούτισε κατά τη διάρκεια των ρωµαϊκών και στη συνέχεια των βυζαντινών χρόνων, και απέκτησε τείχη, τεράστιο Ωδείο, ανάκτορα και εκκλησιές, ώστε σήµερα να είναι η µεγαλύτερη αρχαία πόλη στον ελλαδικό χώρο, ένα απέραντο αρχαιολογικό πάρκο.

 

Ηδη στέκεις εντυπωσιασµένος µπροστά στην πύλη που ανοίγεται στο τείχος των 5 χιλιοµέτρων που σαν τεράστια κάµπια στο χρώµα του πωρόλιθου κυµατίζει πάνω στο πράσινο χορτάρι. Και µετά, µέσα στην πόλη, από τις ψηλότερες εξέδρες του Ωδείου, βλέπεις, πραγµατικά σαν σε αρχαία παράσταση, τον συναρπαστικό χορό των ερειπίων. Και από πιο κοντά, µέσα στα κτίσµατα πια, αποκαλύπτεται ο πολύχρωµος κόσµος των ψηφιδωτών, που µοιάζει πολύ, και αυτό είναι το θαυµαστό, µε το τοπίο και την πραγµατική ζωή που σε περιβάλλει και σήµερα, έξω από το πολύ ενδιαφέρον µουσείο της Νικόπολης. Το πλαίσιο του δαπέδου της βασιλικής Δουµετίου (6ος αιώνας) µοιάζει µε ολοζώντανο βυθό της θάλασσας, αλλά όλες αυτές οι παραστάσεις είναι συµβολικές και σε βάζουν σε ταξιδιωτικό mode. Ο ενάλιος κόσµος που πάλλεται περιβάλλει στιγµιότυπα της στεριάς µε σκηνές κυνηγιού. Ολη η γοητεία και εδώ είναι στη συνεύρεση και στις ανταλλαγές χαρακτήρων µεταξύ νερού και πέτρας, ρευστού και στερεού.


Σε πραγματικό χρόνο τώρα, ο χώρος της Πρέβεζας, κινούμενος και στερεωμένος, ζει παράλληλα με αυτό το ψηφιδωτό. Η πόλη είναι αμφιπρόσωπη, όπως η αρχαία Νικόπολη, η οποία είχε δύο λιμάνια, τον Κόμαρο στον σημερινό Μύτικα και το Βαθύ ή Μαργαρώνα. Και τότε, όπως και τώρα, οι ομαλές απολήξεις των λόφων και η «συνομιλία» του Αμβρακικού κόλπου με το Ιόνιο πέλαγος έκαναν το τοπίο γοητευτικό. Ο παλιός περιηγητής Φρανσουά Πουκεβίλ έγραφε: «Ολες τις εποχές αυτή η περιοχή είναι ένας τόπος μαγευτικός, λόγω της γεμάτης μυστήριο θέσης του, των σκιών του, της ωραίας θέας του. Είναι το μπουντουάρ της χερσονήσου».


Το «δάσος» με τα εναπομείναντα βενετσιάνικα λιόδεντρα και το δάσος των καταρτιών ιστιοπλοϊκών σκαφών απέναντι στην προκυμαία της Πρέβεζας είναι συμβολικά. Πίσω από τα ξάρτια προβάλλει ο ήλιος το ξημέρωμα και κάνει τα ψάρια που ξεφορτώνουν οι βάρκες - μερικές παραδοσιακά πριάρια - να σκορπούν τα ασήμια τους δεξιά και αριστερά. 

Αυτός ο πολύ πρωινός περίπατος, που τον έκανε και ο ρομαντικός λόρδος Βύρων, είναι από τα δυνατά σημεία της πόλης και πολύ αντιπροσωπευτικός του χαρακτήρα της. Εκτυλίσσεται μπροστά στο υπέροχο σκηνικό που δημιουργούν οι προσόψεις των νεοκλασικών κτιρίων του μετώπου της. Πίσω από το αρχοντικό πρόσωπο της Πρέβεζας, ελίσσεται στα στενά σοκάκια πιο χαμηλοβλεπούσα η πόλη, στο πολύ γοητευτικό και ζωντανό Σεϊτάν Παζάρ με το κεντρικό καλντερίμι. Εδώ φτάνουν όλα τα καλά της θάλασσας και της λιμνοθάλασσας για να συνθέσουν, κυριολεκτικά, μια πανδαισία. Τσιπούρες, χέλια, γαρίδες - που μέχρι και ο Τζέιμς Μποντ στην ταινία «Για τα μάτια σου μόνο» δηλώνει απερίφραστα ότι τις προτιμά αν είναι Αμβρακικού -, αβγοτάραχο, πίνες, χάβαρα, είναι φημισμένα. Τα χάβαρα, οι μικρές αχηβάδες, σπάνιες τώρα στον Αμβρακικό, είναι ένα πολύ ιδιαίτερο φαγητό, έτσι όπως μας τις μαγείρεψε η Νένη Γέρου με κοφτό μακαροτσίνι.

 

Και µέσα στην ευδαιµονία του Σεϊτάν Παζάρ, «χαµένο» σε µια γωνιά, το χαµηλό σπίτι που έµεινε µερικούς µήνες ο Κώστας Καρυωτάκης προτού βάλει ο ίδιος τέλος στη ζωή του. Αυτή η ιδέα ακολούθησε τον ευαίσθητο ποιητή στην Πρέβεζα, που έµελλε να συνδεθεί άρρηκτα µαζί του, και δεν του τη δηµιούργησε εκείνη. Δεν είναι του χαρακτήρα της. 

Ο Ερνεστ Χέµινγκ-γουεϊ, που διάλεξε να κλείσει ο ίδιος την πολυτάραχη ζωή του στο χωριό Κέτσαµ του Αϊντάχο, έλεγε: «Μόνο ένα πράγµα αξίζει για µένα στη ζωή, και αυτό είναι να έχω τη δύναµη των πεποιθήσεών µου». Και η δύναµη των πεποιθήσεων είναι ένα πολύ βαρύ φορτίο για έναν συγγραφέα, από τη στιγµή που θα το συνειδητοποιήσει. «Το πέλαγο χρυσάφι αναλυτό. / Θα βάλω τ' όνειρό µου σε καΐκι / ν' αρµενίσει. Διαµάντι θα πατώ / λαµπρό χαλίκι» (από το ποίηµα του Κώστα Καρυωτάκη «Το φεγγαράκι απόψε...» - συλλογή «Νηπενθή», 1921). 

 

  1. ΡΟΗ ΕΙΔΗΣΕΩΝ
  2. ΔΗΜΟΦΙΛΗ

title1 -- Διαβάστε επίσης... --

Κοινωνία

18 Αυγούστου 2019
Φωτιά σε δασική έκταση στην περιοχή Μουζακαίικα της Δ.Ε. Φαναρίου του Δήμου Πάργας ξέσπασε το απόγευμα του Σαββάτου. Άμεσα κινητοποιήθηκαν 21 πυροσβέστες, 10 οχήματα, 2 ομάδες πεζοπόρου, 1 ελικόπτερο
16 Αυγούστου 2019
Την παρακάτω ανακοίνωση εξέδωσε το Δ.Σ. της Ε.Ι.Ν.Η.: “Η καρδιολογική κλινική του Γ.Ν.Ι. «Γ. Χατζηκώστα» υπολειτουργεί λόγω έλλειψης ιατρικού ...
15 Αυγούστου 2019
Με αφορμή την ενημέρωση που λαμβάνει σε καθημερινή βάση η Διεύθυνση Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής από το σύστημα κοινοποίησης ...
15 Αυγούστου 2019
Tο Θερινό Σχολείο Τζουμέρκων και Νοτιοανατολικής Πίνδου(ΘΕΣΤ) του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας / Τμήμα Ιστορίας, Αρχαιολογίας και Κοινωνικής Ανθρωπολογίας ...
15 Αυγούστου 2019
Στο πλαίσιο διασύνδεσης των ωφελουμένων του Κοινωνικού Εισοδήματος Αλληλεγγύης (Κ.Ε.Α.) με κοινωνικές υπηρεσίες και αγαθά, τα μέλη κάθε νοικοκυριού ...

Πολιτική

07 Αυγούστου 2019
Στην τελική ευθεία βρίσκονται οι προετοιμασίες για την ορκωμοσία των μελών των Δημοτικών, Κοινοτικών και Τοπικών Συμβουλίων που αναλαμβάνουν καθήκοντα από την 1η Σεπτεμβρίου. Στο Δήμο της
31 Ιουλίου 2019
Η απόφαση του Εφετείου Λαμίας για την υπόθεση της εν ψυχρώ δολοφονίας του Αλέξανδρου Γρηγορόπουλου αποτελεί πρόκληση! Η αναγνώριση ελαφρυντικών ...
25 Ιουλίου 2019
Την παρακάτω ανακοίνωση-καταγγελία εξέδωσε η Ανυπότακτη Κίνηση για τα χωριά και την πόλη της Πρέβεζας: "Αν προσέξει κανείς τα άτομα που βγαίνουν ...
22 Ιουλίου 2019
Την παρακάτω ανακοίνωση εξέδωσαν νεολαία Κομμουνιστική Απελευθέρωση και Νέο Αριστερό Ρεύμα για την Κομμουνιστική Απελευθέρωση (συνιστώσες της ...
18 Ιουλίου 2019
Εμπλοκή με πολιτικές διαστάσεις προκαλεί η αναδιάρθρωση Γενικών Γραμματειών και Ειδικών Γραμματειών/Ενιαίων Διοικητικών Τομέων Υπουργείων, όπως ...

Αθλητισμός

16 Αυγούστου 2019
Στο στάδιο των φιλικών αγώνων εισέρχεται η προετοιμασία του ΠΑΣ Πρέβεζα, εν' όψει της συμμετοχής της ομάδας στο πρωτάθλημα της Γ' Εθνικής και η πρεμιέρα στη σειρά των φιλικών αναμετρήσεων επιφυλάσσει
07 Αυγούστου 2019
Σε συνέχεια του επιτυχημένου 56ου Ράλλυ Αιγαίου, ο Ναυτικός Ιστιοπλοϊκός Όμιλος Πρέβεζας σε συνεργασία με τον Ιστιοπλοϊκό Όμιλο Κέρκυρας διοργανώνει ...
07 Αυγούστου 2019
“Συμπληρώνεται” σιγά-σιγά το ρόστερ του ΠΑΣ Πρέβεζα, ο οποίος ολοκληρώνει σταδιακά το πρώτο στάδιο της προετοιμασίας του υπό τις οδηγίες του Μιχάλη ...
06 Αυγούστου 2019
Την παρακάτω ανακοίνωση εξέδωσε ο ΠΑΣ Πρέβεζα: "Στην υλοποίηση μίας εκ των πλέον βασικών δεσμεύσεων του νέου διοικητικού σχήματος του ΠΑΣ ...
06 Αυγούστου 2019
Με τη συμμετοχή δεκάδων ποδηλατών από πολλά μέρη της χώρας και παρουσία πλήθους κόσμου αλλά και φίλων της ποδηλασίας,πραγματοποιήθηκε η 2η Ποδηλατική ...

Πολιτισμός

16 Αυγούστου 2019
Στο δημοτικό κηποθέατρο Πρέβεζας επέστρεψε μετά από 7 χρόνια ο Μίλτος Πασχαλίδης και μπορεί το 2012 η βροχή να είχε αποτρέψει πολλούς από το να δώσουν το παρών σε εκείνη τη συναυλία, ωστόσο φέτος
15 Αυγούστου 2019
Με τη γιορτή της Σαρδέλας, η οποία θα πραγματοποιηθεί την Κυριακή 25 Αυγούστου στο λιμάνι της πόλης , κορυφώνονται οι εκδηλώσεις του Δήμου Πρέβεζας ...
15 Αυγούστου 2019
Στη συλλογὴ διηγημάτων Κόμπο τον κόμπο όλες σχεδόν οι ιστορίες έχουν τη μορφή της εξομολόγησης ή της εξιστόρησης γεγονότων που αφορούν το ...
13 Αυγούστου 2019
Μίλτος Πασχαλίδης liveΤετάρτη 14 ΑυγούστουΔημοτικό Κηποθέατρο Πρέβεζας Την Τετάρτη 14 Αυγούστου ο Μίλτος Πασχαλίδης επιστρέφει στην Πρέβεζα στα ...
13 Αυγούστου 2019
Ο Χορευτικός Όμιλος Πρέβεζας υποδέχεται το Δημήτρη Μυστακίδη και τους εξαιρετικούς μουσικούς του την Τρίτη 13 Αυγούστου 2019, και ώρα 21:30 στο ...